Sosyolojik Bakış Açısı ve Sosyolojik Düşünme

**SaKa** · 26 Kasım 2025, 14:22

Sosyolojik Bakış Açışı Ve Sosyolojİk Düşünme
Www.WibeForum.Com

‎Sosyolojik bakış açısı bir bilim olarak sosyolojinin yaşama dünyamızı, toplumsal olayları ve insan edimlerini nasıl incelediğiyle ilgilidir. Sosyoloji bunu ‎diğer sosyal bilimlerden farklı bir şekilde yapar. Diğer insanlarla etkileşimlerimizin bir çıktısı olan sosyal davranışı ve bununla ilgili her şeyi anlamak ve açıklamak için ‎sosyoloji kendisine özgü bir bakış açısı geliştirmiştir. ‎Sosyolojik bakış açısı ya da sosyolojik düşünme, her şeyden önce yöneldiğimiz şeye dair sorduğumuz sorularla ilgilidir. Öyle ki bu soruların ürettiği ‎bilgi düzene sokulup insan yaşamının verili bir bölümünün modeline katılır.Sosyolojik bakış açısının temel soru kalıbı şudur: Bir şeyi diğerlerinden farklı olarak ‎sosyolojik yapan nedir? Diğer tüm sorular bu temel kalıp soru etrafında şekillenir.
‎
‎ Sosyolojik bakışın olmazsa olmazlarından ilki şudur: İnsan edimleri geniş çaplı oluşumların karşılıklı bir bağımlılık ağına takılmış faillerin rastlantısal olmayan birlikteliğidir. Demek ki bir şeyi diğerlerinden farklı olarak sosyolojik yapan bu tanımlama çerçevesidir. Söz konusu karşılıklı bağımlılık ağları, yapıp-etmelerimizin ‎karşılıklı koşullayıcılığı ve özgürlüklerimizin genişlemesi ya da daralması sosyolojik bakışın çerçevesini oluşturur.
‎Gündelik yaşamda yapıp-ettiklerimiz, sosyolojik bakışa tabi tutulmadan önce hepimizce (meslekten olmayan ya da sosyoloji eğitimi almayanlara göre), ‎zaten deneyimlerle yaşanmıştır. Bu bakımdan bizler başkalarıyla bir arada yaşamak için gerekli olan pek çok bilgiye sahibizdir. Başkalarıyla bir arada ‎yaşayabilmenin ön koşulu olan bu bilgi kümesini “sağduyu” olarak ifade edebiliriz. ‎“Sağduyu” bizim yaşamlarımızı kolaylaştıran bir faktördür. Onun sayesinde ‎rutinlerimiz içerisinde olup bitenler üzerine durup tekrar tekrar düşünmeyiz. Hatta ‎özel deneyimlerimizi başkalarının özel deneyimleriyle karşılaştırmayız. Bunu ve ‎daha fazlasını (örneğin bireysel olandaki sosyal olanı ya da tikel olandaki genel ‎olanı görmek) bizim yerimize sosyologlar yapar.
‎Sosyolojik bilgi, yaşamlarımıza ilişkin ham bilgi olarak da ifade ‎edebileceğimiz “sağduyu”dan farklıdır. Sosyolojik bakış “sağduyu”dan şu ‎noktalarda ayrılır:
‎•Sosyoloji, bilimin bir vasfı olarak kabul edilen “sorumlu konuşma” ‎ilkesiyle sağduyudan ayrılır.
‎•Sosyoloji bir yargı oluşturmak ya da genelleme yapmak için gereksinim ‎duyduğu “alanın büyüklüğü” ile de sağduyudan ayrılır. Yani sosyoloji, ‎bireysel hayat dünyasıyla sınırlı bir alan yerine daha geniş bir alanı tarar.
‎•Sosyoloji, sağduyudan farklı olarak, insan gerçekliğine “anlam verme” girişiminde bireysel failler ve tekil eylemler yerine oluşumlardan (bağımlılık ‎ağlarından) yararlanır.
‎•Sosyoloji, sağduyudan farklı olarak gündelik yaşamımızın tekrarlamalara ‎dayanan rutinlerini sorgular. Başka bir ifade ile sosyoloji sağduyu aracılığıyla bildik olanı“bilmedikleştirir” (Bauman, 2010; 21, 24).
‎
‎
‎

26 Kasım 2025, 14:22	#1
SaKa ✓ Rep Puanı: 117 Rep Derecesi:	Sosyolojik Bakış Açısı ve Sosyolojik Düşünme Sosyolojik Bakış Açışı Ve Sosyolojİk Düşünme Www.WibeForum.Com ‎Sosyolojik bakış açısı bir bilim olarak sosyolojinin yaşama dünyamızı, toplumsal olayları ve insan edimlerini nasıl incelediğiyle ilgilidir. Sosyoloji bunu ‎diğer sosyal bilimlerden farklı bir şekilde yapar. Diğer insanlarla etkileşimlerimizin bir çıktısı olan sosyal davranışı ve bununla ilgili her şeyi anlamak ve açıklamak için ‎sosyoloji kendisine özgü bir bakış açısı geliştirmiştir. ‎Sosyolojik bakış açısı ya da sosyolojik düşünme, her şeyden önce yöneldiğimiz şeye dair sorduğumuz sorularla ilgilidir. Öyle ki bu soruların ürettiği ‎bilgi düzene sokulup insan yaşamının verili bir bölümünün modeline katılır.Sosyolojik bakış açısının temel soru kalıbı şudur: Bir şeyi diğerlerinden farklı olarak ‎sosyolojik yapan nedir? Diğer tüm sorular bu temel kalıp soru etrafında şekillenir. ‎ ‎ Sosyolojik bakışın olmazsa olmazlarından ilki şudur: İnsan edimleri geniş çaplı oluşumların karşılıklı bir bağımlılık ağına takılmış faillerin rastlantısal olmayan birlikteliğidir. Demek ki bir şeyi diğerlerinden farklı olarak sosyolojik yapan bu tanımlama çerçevesidir. Söz konusu karşılıklı bağımlılık ağları, yapıp-etmelerimizin ‎karşılıklı koşullayıcılığı ve özgürlüklerimizin genişlemesi ya da daralması sosyolojik bakışın çerçevesini oluşturur. ‎Gündelik yaşamda yapıp-ettiklerimiz, sosyolojik bakışa tabi tutulmadan önce hepimizce (meslekten olmayan ya da sosyoloji eğitimi almayanlara göre), ‎zaten deneyimlerle yaşanmıştır. Bu bakımdan bizler başkalarıyla bir arada yaşamak için gerekli olan pek çok bilgiye sahibizdir. Başkalarıyla bir arada ‎yaşayabilmenin ön koşulu olan bu bilgi kümesini “sağduyu” olarak ifade edebiliriz. ‎“Sağduyu” bizim yaşamlarımızı kolaylaştıran bir faktördür. Onun sayesinde ‎rutinlerimiz içerisinde olup bitenler üzerine durup tekrar tekrar düşünmeyiz. Hatta ‎özel deneyimlerimizi başkalarının özel deneyimleriyle karşılaştırmayız. Bunu ve ‎daha fazlasını (örneğin bireysel olandaki sosyal olanı ya da tikel olandaki genel ‎olanı görmek) bizim yerimize sosyologlar yapar. ‎Sosyolojik bilgi, yaşamlarımıza ilişkin ham bilgi olarak da ifade ‎edebileceğimiz “sağduyu”dan farklıdır. Sosyolojik bakış “sağduyu”dan şu ‎noktalarda ayrılır: ‎•Sosyoloji, bilimin bir vasfı olarak kabul edilen “sorumlu konuşma” ‎ilkesiyle sağduyudan ayrılır. ‎•Sosyoloji bir yargı oluşturmak ya da genelleme yapmak için gereksinim ‎duyduğu “alanın büyüklüğü” ile de sağduyudan ayrılır. Yani sosyoloji, ‎bireysel hayat dünyasıyla sınırlı bir alan yerine daha geniş bir alanı tarar. ‎•Sosyoloji, sağduyudan farklı olarak, insan gerçekliğine “anlam verme” girişiminde bireysel failler ve tekil eylemler yerine oluşumlardan (bağımlılık ‎ağlarından) yararlanır. ‎•Sosyoloji, sağduyudan farklı olarak gündelik yaşamımızın tekrarlamalara ‎dayanan rutinlerini sorgular. Başka bir ifade ile sosyoloji sağduyu aracılığıyla bildik olanı“bilmedikleştirir” (Bauman, 2010; 21, 24). ‎ ‎ ‎ EfRaSiYaB bunu beğendi.
	Alıntı Yap

Konuyu Okuyanlar: 1 (0 üye ve 1 misafir)

Sosyolojik Bakış Açısı ve Sosyolojik Düşünme

Sosyoloji

⚖️ Yasal Uyarı